Dla pacjentów
Zapominanie osób starszych - roztargnienie czy choroba Alzheimera ?

  

Lek spec. Marcin Ratajczak

 Coraz częściej słyszymy, że ktoś z naszych znajomych, bliskich cierpi na chorobę Alzheimera, coraz więcej miejsca w mediach poświęca się zaburzeniom pamięci, coraz częściej lekarze spotykają się z pacjentami skarżącymi się na pogorszenie funkcjonowania intelektualnego. 

   Zapamiętywanie i odtwarzanie z pamięci jest bardzo złożonym procesem polegającym na przetwarzaniu, segregowaniu oraz kodowaniu informacji. Pod znanym powszechnie pojęciem „pamięć” kryje się wiele składowych określanych „funkcjami” lub  „procesami poznawczymi”. Należą do nich między innymi: uwaga, koncentracja, pamięć operacyjna, pamięć krótkotrwała, długotrwała, funkcje językowe, abstrakcyjne myślenie czy procesy wzrokowo – przestrzenne.

   Kiedy zapominamy z roztargnienia, a kiedy mamy do czynienia z chorobą? Oznaki choroby we wczesnych stadiach demencji są łagodne i nie od razu mogą być oczywiste. Przebieg początków choroby może u każdego się różnić w dużym stopniu. Początkowo zauważa się przeważnie ubytki w pamięci, zwłaszcza dotyczące wydarzeń, które miały miejsce niedawno. Inne często występujące objawy:

• Dezorientacja

• Zmiany w osobowości

• Apatia i zamykanie się w sobie

• Utrata umiejętności wykonywania rutynowych

czynności

   Czasami symptomy będące oznaką choroby są ignorowane, gdyż uważa się, że są normalnym przebiegiem starzenia się. Niekiedy objawy te rozwijają się w sposób niezauważalny przez dłuższy okres czasu, konsekwencją czego może być brak działania, nawet u osób zdających sobie sprawę, że coś jest nie tak.

   W opracowaniach medycznych funkcjonuje 10 znaków ostrzegawczych, których występowanie budzi podejrzenie Choroby Alzheimera, jeśli chociaż jeden z przedstawionych poniżej objawów zostanie dostrzeżony u siebie lub u bliskiej osoby należy bezzwłocznie zgłosić się do lekarza w celu przeprowadzenia dokładnych badań...

1. Zapominanie o ostatnich wydarzeniach, skutkujące problemami w życiu osobistym lub zawodowym.

Sporadyczne zapominanie terminów, nazwisk lub numerów telefonów jest rzeczą normalną, pod warunkiem, że po jakimś czasie możemy je sobie przypomnieć. Osoba cierpiąca na demencję zapomina o tych sprawach częściej, co więcej może nie być w stanie później ich sobie przypomnieć.

2. Trudności w wykonywaniu rutynowych codziennych czynności (gotowanie, sprzątanie itp.) 
Osoby zapracowane mogą być czasami roztargnione i np. zapomnieć o gotującej się potrawie na kuchence. Osoba cierpiąca na chorobę Alzheimera może przygotować obiad i nie tylko zapomnieć go podać, ale nawet zapomnieć, że go ugotowała.
 
3. Problemy językowe
 
Sporadycznie u każdego z nas może pojawić się problem ze znalezieniem właściwego słowa. Osoba z demencją może zapominać prostych słów lub zastępować je słowami nie pasującymi do kontekstu wypowiedzi.
 
4. Brak orientacji w czasie i miejscu
 
Chwilowa dezorientacja co do daty lub wyboru trasy podróży nie jest niepokojąca. Osoba z chorobą Alzheimera może zabłądzić na swojej własnej ulicy, nie wiedząc gdzie się znajduje, jak tam trafiła lub jak wrócić do domu i ma trudności z określeniem daty.
 
5. Osłabiona lub ograniczona ocena sytuacji
 
Wyjście bez ciepłego swetra lub płaszcza na spacer w chłodny dzień zdążyć się może każdemu. U osób cierpiących na chorobę Alzheimera niedostosowywanie ubioru do warunków atmosferycznych i sytuacji jest wyraźnie dostrzegalne i zdąża się często np: wychodzą z domu w szlafroku natomiast w upalny dzień ubrane są w kilka bluzek lub swetrów.
 
6. Problemy z myśleniem abstrakcyjnym
 
Rozliczenie podatkowe może się okazać problemem dla każdego z nas. Dla niektórych osób dotkniętych chorobą Alzheimera rozpoznawanie liczb i wykonywanie prostych działań matematycznych może okazać się niemożliwe. Mają one trudności w płaceniu rachunków i określaniu wartości pieniądza.
 
7. Zaburzenia samopoczucia i zachowania
 
Każdy z nas sporadycznie może popadać w nastroje smutku i chandrę. U osoby cierpiącej na demencję zmiany samopoczucia mogą następować raptownie: od nastroju płaczliwego do porywów złości bez widocznego powodu.
 
8. Gubienie przedmiotów
 
Sporadyczne szukanie kluczy, portfela czy okularów przytrafia się każdemu z nas. Osoba z demencją może ustawicznie chować różne rzeczy w nietypowe miejsca, ciągle ich szukać lub oskarżać bliskich o kradzież.
 

9. Zmiany osobowości

Osobowość człowieka może wraz z wiekiem ulegać zmianie. Osoba z demencją może stać się podejrzliwa, apatyczna, mało komunikatywna i popadać w stany lękowe. Może też zachowywać się w sposób.bezwstydny, spoufalać się lub stać się bardzo wylewna.

10. Utrata inicjatywy

Zmęczenie spowodowane licznymi obowiązkami domowymi i zawodowymi jest sprawą normalną. Osoba z demencją może stać się bierna, pasywna i potrzebować bodźców skłaniających ją do wzięcia aktywnego udziału w codziennym życiu. 

  Najważniejsze jest jak najszybsze zgłoszenie się do lekarza (neurologa, psychiatry lub geriatry). Niektóre osoby mogą sprzeciwiać się wizycie lekarskiej. W niektórych przypadkach, osoby te mogą nie zdawać sobie sprawy z powagi sytuacji i upierać się, że wszystko jest w porządku. Może być to związane z postępem choroby i zmianami w mózgu, które uniemożliwiają prawidłową racjonalną ocenę sytuacji. Inne osoby mogą obawiać się potwierdzenia swoich podejrzeń.

Jedną z najlepszych metod radzenia sobie w tej sytuacji jest znalezienie fizycznego schorzenia, z którym można udać się do lekarza, na przykład kontrolę lekarską związaną z częstymi bólami głowy lub weryfikację długotrwale przyjmowanych leków. Innym sposobem jest zasugerowanie, aby wspólnie zgłosić się na badania lekarskie. Wszelkie obawy wyrażone przez osobę chorą są doskonałą okazją do zasugerowania wizyty u lekarza. Co ważne podopiecznemu należy się dodać otuchy spokojne, troskliwe podejście może pomóc w zminimalizowaniu prawdziwych dla niego zmartwień i niepokoju.

PAMIĘTAJMY!!!

Wiele chorób może przypominać swoimi objawami demencję, dlatego też ważnym jest, aby nie domniemywać obecności schorzenia otępiennego tylko dlatego, że u chorego występują jej objawy. Udar mózgu, depresja, alkoholizm, zaburzenia hormonalne, niedożywienie oraz guzy mózgu mogą również powodować objawy otępiennopodobne.

Wiele z tych schorzeń jest uleczalna!

Menu
371